Kỹ thuật đóng tàu ghép bằng chốt gỗ ở huyện đảo Phú Quốc

Ở địa bàn được xem như có ngư trường lớn vào hàng nhất nhì cả nước. Vươn tới tầm khai thác đánh bắt xa bờ, công nghệ đóng tàu ở Phú Quốc phát triển rất mạnh. Điểm độc đáo của công nghệ đóng tàu nơi đây ở chỗ là các mối ghép hoàn toàn không dùng đinh, mà sử dụng hoàn toàn bằng các chốt gỗ. Chúng tôi có mặt ở huyện đảo Phú Quốc nơi đầu sóng ngọn gió này để tìm hiểu thêm về một công nghệ xử lý lắp ghép liên kết bền trên nguyên lý vật liệu đồng chất gỗ nêm gỗ…Với sự hướng dẫn của anh Nguyễn Linh Ngọc, cán bộ sở thủy sản Kiên Giang. Chúng tôi tiếp cận ụ tàu Hồng Hải, một cơ sở kinh tế trực thuộc ủy ban nhân dân huyện đảo Phú Quốc. Ông Nguyễn Văn Hiếu trưởng ụ tàu Hồng Hải cho biết: mỗi vùng mỗi khu vực đều có kiểu dáng tàu thuyền đặc trưng của mình, qua đó dễ dàng nhận biết tàu thuyền nào của Minh Hải, Phan Thiết, Bà Rịa Vũng Tàu,… So với các nơi khác, tàu Phú Quốc có các cabin nổi kiểu Thailand, mũi ghe bầu hơn và đặc biệt hơn do nét đặc thù cũng như phương pháp khai thác đánh bắt ở ngư trường cận vịnh Thailand, tàu thuyền Phú Quốc rất dễ dàng nhận biết từ xa với cây cột rút vuông khoảng 3 tấc 2, cao khoảng 8 mét 5, có thể dựng lên gấp xuống dạng cần cẩu. Cây cột này vừa mang tác dụng căng dây kéo lưới trung chuyển hàng hóa từ trên tàu xuống và ngược lại, đồng thời còn là điểm cao nhất để thuyền trưởng có thể quan sát ngư trường trong quá trình vận hành, khai thác, đánh bắt… Thông thường ghe, tàu thuyền Phú Quốc có độ dài từ 20 mét trở xuống có tải trọng 80 tấn và trên 21 thước là 120 tấn. Tìm hiểu về tính năng kỹ thuật và đặc biệt là công nghệ đóng tàu độc đáo không dùng đinh thép mà chỉ sử dụng chốt gỗ để liên kết, anh em Nguyễn Thanh Sơn trưởng kíp thợ đang công tác tại đây cho biết: các kích thước công dụng (chiều dài x chiều rộng x chiều cao) của tàu thuyền ở Phú Quốc là 12,6×3,4×1,5; 13,5×3,4×1,5; 15,3x5x1,9; 19×5,2×2… Có chênh lệch đôi chút, nói chung phụ thuộc kích thước gỗ xẻ có được thường có độ dày từ 4 đến 5 phân nhân với gỗ 2 tấc rưỡi. Về phương pháp đóng tàu liên kết ván bằng chốt gỗ xuất phát từ kinh nghiệm lâu đời của các ngư dân khai thác đánh bắt xa bờ vùng biển, do chịu môi trường nước mặn thường xuyên nên đinh thép dễ bị ăn mòn theo thời gian… Trước đây, cũng có thời gian người ta dùng vật liệu đồng thau, nhôm hoặc inox để thay thế nhưng giá thành cao và dù ổn định hơn vật liệu thép theo thời gian, nhưng do vật liệu liên kết không đồng chất như cứng hay mền, nên sau một thời gian vận hành mối ghép bị rơ ra, lỏng, thậm chí xé dọc gỗ… Hiện nay, liên kết bằng chốt gỗ cây ổi rừng được xem là phương pháp xác hợp nhất… Ông Nguyễn Văn Hiếu trưởng ụ tàu Hồng Hải cho biết thêm ván dùng đóng tàu thông dụng là gỗ bobo. Zen zen còn chất lượng tốt là gỗ sao, khối lượng gỗ để đóng một ghe tài dài 19 mét khoảng 55 mét khối gỗ tròn. Giá thành một ghe 80 tấn bằng gỗ bobo khoảng 700 triệu đồng, đối với gỗ sao thì nhân thêm 3% nữa. Thông thường tiền công cho một kíp thợ 12 người khoảng 60 triệu với thời gian thi công đóng một con tàu từ một tháng đến một tháng rưỡi. Không còn nghi ngờ gì nữa, kỹ thuật đóng tàu liên kết bằng vật liệu gỗ đồng chất gỗ nêm gỗ đã và đang ngày càng chứng minh hiệu quả. Vấn đề ở đây là có hay chưa 1 phương án gây giống cây trồng, gieo trồng cây ổi rừng để duy trì nguồn nguyên liệu cần thiết cho công nghệ đóng tàu có một không hai này và đang hướng trên đà phát triển.

Phương Đình Nguyễn- Trí Thức Trẻ – số 42 – tháng 12 – 1998.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *