Cuộc chạy đua đến các vì sao – Phần 1

Đang chờ chúng ta sự bùng nổ các nghiên cứu vũ trụ với mức độ tương tự như những năm đầu phát triển ngành hàng không. Hãng nghiên cứu vũ trụ Châu âu (ESA) vừa gửi bản tường trình cho chính phủ 15 nước thành viên liên minh Châu âu. Trong đó có đoạn: “Châu âu từng là cái nôi của nền khoa học và công nghệ hiện đại. Tiếc rằng, ngày nay chúng ta lại vắng mặt trong những lĩnh vực chiến lược sử dụng khoảng không vũ trụ’.

Những bằng chứng  nào khẳng định sự vắng mặt đó? ESA, tức Hãng Nghiên cứu vũ trụ Châu âu vốn nổi tiếng bởi những chương trình nghiên vũ trụ Châu âu thú vị. Bốn sứ mệnh vũ trụ trong đó có hai cộng tác với cơ quan Nghiên cứu Vũ trụ Mỹ (NASA) đang được tiến hành trong khoảng không gian ngoài Trái Đất. Trong đó có thiết bị quan sát quỹ đạo SOHO, dành riêng cho các nghiên cứu Mặt Trời và địa bàn ảnh hưởng của nó tức vùng khí hê – li. Một trong những mục tiêu của chương trình là tìm kiếm nguồn gió mặt trời, dòng vật chất khổng lồ xuất phát từ mặt trời. Những phân tử gas nhiễm điện chuyển động với vận tốc 3 triệu người km/ giờ. Đổ xuống gần Trái đất, chúng làm biến dạng cấu trúc và hình dáng của từ trường Trái đât. Trong một số trường hợp nhất định chúng có thể thậm chí dẫn đến sự tàn phá các vệ tinh nhân tạo hoặc làm rối loạn thông tin vệ tinh. “Việc tìm kiếm nguồn gốc gió mặt trời đối với các nhà thiên văn học cũng giống như việc tìm kiếm dòng sông Nin với các nhà địa lý” – một nhà vật ký thiên văn Mỹ khẳng định. Nhờ trạm quan sát vũ trụ SOHO, tháng hai năm 1999, các nhà khoa học đã tìm thấy địa bàn trên về mặt Mặt trời, nơi xuất hiện tia gas bị ion hóa, mà sau đó thực hiện chức năng như gió mặt trời đổ xuống vùng khí hê – li.
Kính thiên văn vũ trụ Hubbe cho phép quan sát Thái dương hệ gần như đến tận cùng vũ trụ, cũng là dự án chung ESA và NASA. Những bức ảnh về sự ra đời của các vì sao – tác phẩm của kính thiên văn này trở thành sự kiện nổi tiếng. Lần đầu tiên dân cư trên Trái đất có thể nhìn thấy phôi thai những vì sao từ khoảng cách xa chúng ta tới 7 ngàn năm ánh sáng!
Nhờ trạm quán sát khác – ISO được ESA đưa lên vũ trụ, lần đầu tiên các nhà nghiên cứu đã quan sát được những mảng vạn vật vốn vẫn bị che lấp. Không phải là vật chất nóng, nhìn thấy trong trạng thái những ngôi sao bốc cháy, mà những đám bụi lạnh giữa các vì sao tồn tại trong cái thời, khi vạn vật mười lần trẻ hơn hiện tại. Ba năm trước, ESA phóng lên vũ trụ, hướng hệ Mặt trời, thiết bị thăm dò Huygens với lịch trình 7 năm. 
Trần Bằng – Tri thức Trẻ – Số (62) – Năm 2000

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *