Monthly Archives: September 2015

Mẹ AIDS đẻ con khỏe mạnh

Phỏng vấn giáo sư tiến sĩ A. PIASKI giám đốc trung tâm điều trị AIDS Maxcova.
Số phận con cái của những bà mẹ bệnh nhân AIDS thế nào? Chúng có bị nhiễm bệnh, ngay sau khi ra khỏi bụng mẹ hay không?
Chúng sẽ không mắc bệnh, nếu không bị nhiễm máu mẹ, trong thời gian sinh nở. Có thể hiểu rằng con cái của những bà mẹ bệnh nhân AIDS hoàn toàn khỏe mạnh? Đúng như thế, ngay cả với thời gian thai nhi nằm trong dạ con, cấu tạo tự nhiên của bộ phận này giống hệt thiết bị lọc tuyệt vời. Nó tách biệt hoàn toàn thế giới người mẹ với thế giới của đứa bé và hoàn hảo tới mức con bệnh không thể thâm nhập vào cơ thể thai nhi. Thế nên ngay khi mẹ chúng nhiễm HIV nặng, vẫn có khả năng cứu sống đứa bé.
Bằng cách nào?
Đến thời gian nhất định trước khi trở dạ các bác sĩ cho bà mẹ một liều AZT thuốc đặc hiệu chống AIDS, AZT sẽ vào cơ thể của bé qua đường máu của mẹ. Việc làm này sẽ ngăn chặn khả năng đứa bé bị lây bệnh. Phương pháp khác trường hợp đẻ khó, phải mổ cần thiết phải khử trùng hệ thống sinh nó bằng các loại thuốc phòng ngừa AIDS. Ngay khi đứa trẻ ra đời, tuyệt đối không cho bú mẹ.
Đứa trẻ sẽ bị lây bệnh qua sữa mẹ?
Đúng thế.
Trường hợp đứa trẻ bị nhiễm bệnh, cuộc sống của nó sẽ kéo dài được bao nhiêu năm?
Với trẻ em, quá trình phát triển bệnh đặc bệnh nhanh. Tối đa đứa trẻ chỉ sống được 10 năm tất nhiên trong điều kiện chăm sóc, thuốc thang tốt.
Chuyên gia trung tâm thí nghiệm của Eli Lilly vừa khẳng định tại cuộc hội thảo quốc tế về bệnh tiểu đường tổ chức ở Xtốc khôm. So với tất cả các loại thuốc hiện có thì Lispro thuận lợi hơn trong sử dụng. Tác dụng nhanh hơn và thời gian duy trì nồng độ Glucoza hợp lý trong máu cũng lâu hơn. Điều này có nghĩa là người bệnh có thể dùng nó thậm chí vài ba phút trước bữa ăn. Ngoài ra, cơ thể thích nghi với Lispro hơn, giáo sư tiến sĩ Kenneth Shaw thành viên Hiệp hội nghiên cứu Bệnh tiểu đường châu âu, nhận xét. Như vậy, có thể coi Lispro như cứu tinh của bệnh nhân tiểu đường. Hiện nay một hãng dược phẩm Mỹ đã giành được quyền khai thác phát minh của tiến sĩ Jack. Sau khi đã được Cục quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ cho phép, trong năm nay sẽ tiến hành thực nghiệm trên lâm sàn việc truyền máu nhóm B.
Trần Vinh-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Bước tiến mới trong việc kiếm tìm kiếm loại máu vạn năng

Các bệnh viện khi cấp cứu hoặc phẫu thuật cho bệnh nhân cần tiếp máu đều phải đặc biệt lưu ý đến nhóm máu của bệnh nhân và người cho máu bởi vì, nếu hồng huyết cầu cầu của hai bên chứa loại đường khác nhau thì người nhận máu sẽ chết ngay. Có thể lấy loại máu nhóm B là ví dụ. Huyết tương nhóm B và huyết tương nhóm O là rất giống nhau. Điểm khác nhau giữa chúng là trong hồng huyết cầu máu nhóm B, bên cạnh Protein và chất mỡ còn có một phân tử nhỏ đường Galactose. Khi truyền máu, phân tử đường nhỏ lúc này sẽ gây nên phản ứng chống bài xích khiến máu bị động làm chết người. Còn bệnh nhân có máu nhóm O, trong hồng huyết cầu không có chứa phân tử đường, khi truyền vào nhóm máu B, phân tử đường Galactose bị coi là dị tật ngoại lai, sinh ra tác dụng kháng bài xích. Do máu nhóm O không chứa phân tử đường Galactose nên có thể dùng để truyền cho mọi loại nhóm máu khác. Vì vậy, máu nhóm O chính là thứ máu vạn năng. Hiện nay các nhà khoa học đang nghiên cứu dùng công nghệ sinh học biến bất cứ nhóm máu nào cũng trở thành nhóm máu O. nếu thành công thì trên thị trường sẽ xuất hiện “Túi biến đổi nhóm máu”. Công trình nghiên cứu này đã được tiến sĩ Jack Gandstein ở Trung tâm huyết học New York tiến hành và đã đạt được những tiến bộ bước đầu. Được bộ hải quan Mỹ tài trợ, nhóm của tiến sĩ Jack đã tiến hành nghiên cứu và phát hiện được một loại chất xúc tác có thể phân ly được đường Galactose từ máu nhóm B và A. Để tìm loại chất xúc tác này, nhân viên nhiều công ty dược phẩm đã đổ xô đến các suối nước nóng và các vùng rừng rậm nhiệt đới. Thế nhưng tiến sĩ Jack lại tìm thấy nó từ một quán ăn nhỏ, nó nằm trong món gan gà, một món ăn đặc sản của quán này. Chất xúc tác mà ông Jack dùng để thay đổi máu nhóm B có tên là Alpha galac tosidse, dùng nó có thể tác đường Galactose ra khỏi máu. Thí nghiệm cho thấy hồng huyết sau khi được tách đường Galac tose không hề gây ra bất cứ phản ứng bài xích nào trong cơ thể và có tác dụng truyền oxy bình thường. Tuy nhiên đối với máu nhóm A thì lại không đơn giản như vậy. Máu nhóm A gồm có hai loại khác nhau, một loại hàm chứa một loại đường đặc biệt, gọi là Acetye Galactosamine, 80% số còn lại còn có thêm loại đường khác nữa mà chất xúc tác Alpha Galactosidse không thể tác được.
Thu Thủy-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Ghép tủy một thành công mới của y học Việt Nam

Cách đây không lâu, tại trung tâm truyền máu huyết học Thành phố Hồ Chí Minh đã tiến hành thành công 3 ca ghép tủy đầu tiên trong cả nước. Kết quả này thực sự đã đem lại niềm hy vọng lớn lao cho những người mắc các chứng bệnh hiểm nghèo. Phóng viên tri thức trẻ đã gặp và phỏng vấn giáo sư Trần Văn Bé giám đốc trung tâm truyền máu huyết học về vấn đề này. Dưới đây là toàn văn cuộc trao đổi.
Phóng viên: Xin giáo sư cho biết với những bệnh nhân nào thì cần phải ghép tủy?
Giáo sư Trần Văn Bé: Bệnh ác tính về máu, trong đó có các bệnh về bạch cầu như bệnh bạch cầu cấp, bạch cầu kinh, các bệnh ung thư, đau tủy, các bệnh bẩm sinh di truyền như thiếu máu di truyền bẩm sinh suy tủy bẩm sinh, bệnh huyết sắc tố… ngoài ra còn tự kết hợp điều trị một số bệnh ung thư buồng trứng, phổi, tinh hoàn, cổ tử cung…
Phóng viên: Để thực hiện một ca ghép tủy đòi hỏi những yêu cầu gì?
Giáo sư Trần Văn Bé: Điều kiện bắt buộc thứ nhất là tủy của người cho hoàn toàn phù hợp với người nhận bệnh nhân. Đây là điều kiện kiên quyết của một ca ghép tủy thành công hay không. Bởi tủy người cho không phù hợp sẽ xảy ra tình trạng thải loại hoặc sinh biến chứng có thể gây tử vong. Thứ hai, người cho tủy phải không bị bệnh về gan, mật hoặc nhiễm HIV.
Phóng viên: Trong kỹ thuật ghép tủy, điều khó khăn nhất đối với các bác sĩ là gì, thưa giáo sư? Nghe nói bệnh nhân phải sống trong lồng kính?
Giáo sư Trần Văn Bé: Kỹ thuật thì hoàn toàn không khó. Thuốc men đặc trị cũng không thiếu trên thị trường, dược phẩm nước ta. Trong ghép tủy, vấn đề chăm sóc bệnh nhân gồm có đồ ăn uống, thuốc men là quan trọng hàng đầu chứ không phải là kỹ thuật ghép. Bởi lẽ trong thời gian ghép tủy, hệ miễn dịch cơ thể đã giảm tới mức thấp nhất . Lúc này, chỉ cần một con vi trùng xâm nhập cơ thể cũng đủ sức giết chết bệnh nhân. Chính vì thế mà bệnh nhân ghép tủy phải được sống trong một môi trường hoàn toàn vô trùng. Bệnh nhân không phải ở trong lòng kính mà sống trong phòng máy lạnh nhưng không khí phải được lọc qua một hệ thống lọc đặc biệt. Thức ăn của bệnh nhân phải được chiếu tia khử trùng và hâm nóng trong nồi hấp viba, do một điều dưỡng viên phục vụ. Bác sĩ điều dưỡng viên trước khi tiếp xúc với bệnh nhân phải rửa tay dù đã đeo găng và mặc Blues được khử trùng kỹ lưỡng.
Hàn Thúc Quá -Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Việt nam có bao nhiêu giáo sư?

Phóng viên: Xin giáo sư cho biết đôi nét về chức danh Học hàm Nhà nước?
Giáo sư tiến sĩ Nguyễn Tài Lương: Học hàm là chức danh khoa học để phong hàm cho giáo sư và phó giáo sư. Có một thời gian người ta còn gọi giáo sư là giáo sư cấp 2 và phó giáo sư là giáo sư cấp 1. Nhưng không có văn bản mang tính pháp quy nào của nhà nước quy định việc tới tên các học hàm là giáo sư 1, giáo sư 2. Vì vậy, tên gọi giáo sư 1 và giáo sư 2 là không chính xác, và nay đã được hủy bỏ. Chỉ có một tên gọi duy nhất chức danh khoa học phong cho giáo sư và Phó giáo sư là học hàm.
Phóng viên: cho đến nay cả nước ta đã có bao nhiêu là nhà khoa học được phong chức danh học hàm này?
Giáo sư tiến sĩ Nguyễn Tài Lương: 15 năm qua tôi được liên tục tham gia xét duyệt học hàm nhà nước. Đợt I tiến hành vào năm 1980, lúc đó tôi làm phó chủ tịch hội đồng liên ngành sinh học Nông nghiệp và Ngư nghiệp toàn quốc. Đợt 2 – 3 và các năm 1984 và 1991. Cả ba đợt phong trong 15 năm qua cả nước có 603 giáo sư, 2.081 phó giáo sư. Theo tôi, với một đất nước có trên 70 triệu dân, đang thực hiện công cuộc đổi mới, chuẩn bị bước vào giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa và các yêu cầu to lớn của sự nghiệp phát triển kinh tế, với đặc trưng của thời đại cách mạng khoa học kỹ thuật thì số lượng các nhà khoa học được phong học hàm như vậy là quá ít. Nhất là ở nhiều trường đại học, viện nghiên cứu khoa học, các tỉnh miền Trung, miền Nam nước ta số người được phong giáo sư – phó giáo sư lại càng ít, có thể đếm trên đầu ngón tay. Đáng lẽ ra mỗi phòng thí nghiệm lớn ở các viện nghiên cứu khoa học, mỗi tổ bộ phó giáo sư. Hiện nay thực hiện quyết định của thủ tướng chính phủ vào đầu năm 1996 sẽ tiến hành phong học hàm nhà nước đợt 4.
Phóng viên: Người được phong học hàm nhà nước phải có những tiêu chuẩn gì?
Giáo sư tiến sĩ Nguyễn Tài Lương: Người được xét phong giáo sư, phó giáo sư phải có công trình nghiên cứu được ứng dụng trong thực tiễn của cuộc sống, có tư cách đạo đức tốt, không vi phạm pháp luật, trung thực khách quan trong nghiên cứu khoa học, có tinh thần hợp tác với đồng nghiệp trong và ngoài nước. Ngoài ra còn có những yêu cầu cụ thể đối với từng học hàm.
Vũ Tất Tiến-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Tự chủ và sáng tạo

Trung ương Đảng đã chỉ ra một số nguy cơ, trong đó nguy cơ số một là tụt hậu xa về kinh tế (kinh tế chúng ta đang ở điểm xuất phát thấp do chúng ta phải chịu 30 đến 40 năm chiến tranh gian khổ, thiếu kinh nghiệm trong phát triển kinh tế, chưa có điều kiện tiếp cận nhiều với thành tựu Khoa học công nghệ của thế giới, cơ sở hạ tầng rất yếu kém, thiếu vốn. Tuy vậy, trình độ dân trí của chúng ta so với các nước có nền kinh tế tương đương là cao hơn, đội ngũ cán bộ khoa học công nghệ của chúng ta tương đối đông, đủ các lĩnh vực mà nền kinh tế quốc dân đòi hỏi. Đội ngũ này có khả năng tiếp thu tri thức mới, công nghệ mới, cũng như làm chủ nhanh các thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến trên thế giới. Cơ sở vật chất của chúng ta chưa có là bao, nhưng nếu chúng ta mạnh dạn đi thẳng vào công nghệ hiện đại nhất với điều kiện là phải đủ trình độ tiếp thu và làm chủ các công nghệ ấy, chúng ta nhất định sẽ thành công. Điều quyết định là nâng cao trình độ học vấn, trình độ tri thức, nắm bắt được trình độ khoa học công nghệ thế giới để có thời cơ, đồng thời đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học công nghệ, có nghĩa là phải dựa vào khoa học và công nghệ để phát triển. Xét về tiềm năng trí tuệ, nước ta không thua kém các nước công nghệ mới theo tính toán của các nhà khoa học, có thể hoàn thành công cuộc công nghiệp hóa trong khoảng 20 đến – 25 năm tức là trước năm 2020. Lúc chúng ta có đủ điều kiện các yếu tố như của các nước đã từng có nền kinh tế phát triển nhanh. Công cuộc công nghiệp hóa – hiện đại hóa chỉ có thể thành hiện thực, nếu như thanh niên ngày nay chủ nhân của một nước Việt Nam có nền công nghiệp phát triển có trình độ trung bình tiên tiến trong khu vực lúc bấy giờ biết đề cao tinh thần dân tộc, có trách nhiệm và tự hào về vị trí trọng đại và quang vinh của mình, phấn đấu, rèn luyện, học tập, và tiếp thu nhanh chóng kiến thức khoa học công nghệ trên thế giới, vận dụng những tri thức này một cách mạnh dạn sáng tạo phục vụ phát triển kinh tế – xã hội nước nhà… Khối lượng thông tin về mọi lĩnh vực phát triển theo cấp số nhân, trí thức loài người tăng nhanh không ngừng, đòi hỏi thanh niên phải biết cách học, cách suy nghĩ vừa có khả năng tiếp thu nhanh các tri thức cơ bản.
Đ.H -Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Vì sao khủng long biến mất

Đã từ lâu việc những con khủng long biến mất một cách đột ngột khỏi bề mặt trái đất đã là vấn đề khiến giới khoa học phải tranh cãi, có rất nhiều giả thuyết xung quanh hiện tượng khá lý thú này. Cho đến nay nhiều người vẫn giữ quan điểm cho rằng sở dĩ loài khủng long bị tiệt chủng là có khí hậu trên bề mặt trái đất đột ngột thay đổi khoảng 65 triệu năm trước. Song, giải thuyết này chưa mang tính thuyết phục tuyệt đối bởi lẽ khí hậu không thể biến chuyển đột ngột tới mức toàn bộ loài khủng long không còn con nào kịp thích nghi với sự thay đổi đó. Toàn bộ giống khủng long sống dưới nước, trên cạn và trên cây liền một lúc biến mất như định mệnh đã sắp sẵn thế mới là vấn đề khó hiểu. Mới đây một giả thuyết mới về sự biến mất của khủng long đã được Luis Alvaree chuyên gia trong lĩnh vực hạt cơ bản, người đã từng được trao tặng giải thưởng nobel và con trai, giáo sư trường đại học thành phố California water đưa ra. Là chuyên gia về địa chất water đã phát hiện được một hòn đá lạ trong khe núi thuộc địa phận nước Ý. Qua phân tích cho thấy giữa 2 lớp đá vôi là lớp đất sét bị ép cứng, mà lớp đất sét này có khắp nơi trên bề mặt của trái đất. Lớp đất sét này có độ tuổi từ 65 triệu năm và khác với loại đất sét hình thành muộn bởi nồng độ chất hiếm Iridium cao. Iridium là một kim loại có rất nhiều trong các mảnh thiên thạch. Từ phát hiện trên Luis và Water đi tới kết luận rằng khủng long biến mất là kết quả của vụ va chạm vũ trụ lớn xảy ra khoảng 65 triệu năm trước. Khi đó một mảnh thiên thạch đường kính trên 10 km đã lao vào trái đất gây ra một vụ nổ lớn tương đương với năng lượng của vài trăm triệu qua bom kinh phí cùng nổ một lúc. Gần 100 tỷ tấn bụi đã bị tung vào không trung che lấp toàn bộ mặt trời trong ít nhất nửa năm và thế giới trái đất trong 6 tháng liền chìm trong bóng tối và lạnh lẽ. Loài khủng long sau vụ va chạm này đã chết vì đói và lạnh. Theo phỏng đoán, trung tâm của vụ va đập nằm vào phía bắc bán đảo Inkatan của Mehico. Chính tại đây, năm 1990 người ta đã phát hiện thấy một chiếc hố hình phễu cực lớn có đường kính là 112 km mà hiện tại thành phố Chisuluv nhỏ bé đang nằm chính giữa đấy phễu. Giả thuyết về vụ nổ vụ trụ lý giải được nhiều vấn đề.
D.N-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Làm ma cho cá Ông

Những lúc ghe thuyền bị phong ba giữa biển, thường thấy cá voi theo kèm thuyền cho khỏi bị nghiêng đắm, giữ gìn cho người được bình yên, nếu thuyền rủi bị chìm, các ông cũng có thể vực người lên bờ triều đình có ban sắc phong tặng làm Nam Hải tướng quân Ngọc Lâm Tôn Thần, có ghi vào lễ thừa tự sách gia định thành thông của Trịnh Hòa Đức.
Dân miền biển nước ta có biết bao nhiêu truyền thuyết về cá voi cứu người, cứu tàu biển gặp nạn giữa đại dương. Người rơi xuống biển, kiệt sức gần chết hoặc tàu bị sóng đánh sập chìm, được cá voi đến đưa tấm lưng đồ sộ cho nương tựa rồi dẫn vào bờ. Bởi vậy dân miền biển gọi cá Voi là cá Ông hoặc đơn giản là ông đầy kính trọng, một số nơi gọi là ông Nam Hải. Cá voi chết gọi là ông Lụy. Gặp Ông lụy người đầu tiên phát hiện phải bịt khăn đỏ chịu tang 100 ngày. Làng phải báo lên phủ, huyện để cấp tiền hương nhan đèn, vải đỏ khâm niệm làm lễ an táng, cấp đất làm lăng, miếu, cấp ruộng để thờ cúng. Ông Lụy ở đâu, ở đó coi như vận may đã đến. Bởi vậy, việc ma chay thờ cúng Ông được tổ chức linh đình. Những ngày làm ma, dân chài nghỉ việc. Nhà nhà bày hương án, hoa trái, nhang đèn tế lễ. Tàu thuyền đều kết hoa, giăng đèn lộng lẫy. Việc cúng tế diễn ra suốt ngày đêm, hết sức tưng bừng. Làng phải cử ra một ban tế lễ để điều hành hoạt động chung. Lễ mai táng, thờ cúng ông gồm nhiều bước. Trước tiên, dân làng, phải đưa ông lên bờ, quấn vải đỏ quanh thân ông, cúng tế. Lễ kéo dài đến vài ngày. Trong những ngày đó, dân chài kiêng ăn các món hải sản như Tôm, cá, mực… Chôn đúng 3 năm thì cải táng, lấy xương đem vào lăng, miếu để thờ cúng. Có nơi chỉ chừa lại bộ xương hàm còn lại thiêu thành tro cho tiện bảo quản. Lăng Ông ở Sông Đốc – Minh Hải hiện thờ đến 5 bộ cốt của ông, mỗi bộ chỉ để cái xương dài gần 3 mét. Lễ rước cốt thường tiến hành vào buổi ban mai, khi mặt trời vừa nhô lên khỏi biển. Trong ánh bình minh rực rỡ, kiệu rước ông có bài vị, cờ, tán, lọng diễu hành tưng bừng, rộn ràng. Khi đưa ông vào chỗ thờ cúng, phải đọc văn tế bày tỏ lòng biết ơn của dân làng đối với ông, mong ông phù hộ cho dân làng làm ăn thuận lợi. Hàng năm vào ngày ông Lụy có nơi là ngày vua ban sắc tộc cho ông.
Nguyễn Chí Thuật-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Một vụ kiện kỳ lạ

Vì đã tham dự, ngoài ý muốn, một buổi thuyết trình về tình dục trong giới phụ nữ ở trường đại học Sacramento và vì thế mà bị xúc động, một nam sinh viên 33 tuổi đã phát đơn kiện về tội quấy rối tình dục và đòi bồi thường về những chấn thương tâm thần đã gây ra với số tiền là 2,5 triệu đô la Mỹ. Yoanne Marrow, 50 tuổi, đeo kính gọng xanh, hoa tai, dây chuyền, vòng tay màu ngọc lam và đội mũ rộng vành kiểu Cow boy. Đó là một giáo sư tâm lý học tại trường đại học Sacramento thuộc bang California. Trên bàn làm việc của bà có ghi câu “Hãy lắng nghe sự thích thú của mình. Trong giờ giảng bài thường thắp nhang và mang theo những tấm thảm cao su để sinh viên có thể nằm… Craig Rogers, 33 tuổi đeo kính cận ăn mặc kín đáo có bộ ria mép mờ. Anh ta là một tín đồ tích cực của nhà thờ thứ nhất của Nazarene. Trên máy điện toán anh có câu: Chúa trời phù hộ cho ta. Vợ anh nguyên là một đội trưởng bóng rổ của địa phương và vợ chồng anh đã có 2 người con.
Tin tức
Khi sao chổi Halley lần thứ hai xuất hiện năm 1910 và nó cũng mang theo nhà văn hiện đại Mỹ xuất sắc nhất. Anh Qurating cũng là đứa trẻ sinh ra ở trung tâm giống người đặc chủng, nhưng xuất thân phi chính thức. Mẹ anh là một người đàn bà được huấn luyện kỹ càng trong hàng ngũ cảnh sát bí mật. Anh nói: “Mẹ tôi từng căm ghét người Do Thái nhưng lại sùng bái Hitle một cách mù quáng, thậm chí sau đại chiến ba vẫn còn tin tưởng ông ta. Nhưng Aurating còn là người may mắn, vì anh còn biết mẹ mình là ai. Còn phần lớn những thiên thần siêu đẳng là những người đau khổ, suốt đời họ cứ khắc khỏi một câu hỏi không bao giờ có một lời giải đáp là tôi là ai?
Số các em học tiếp bậc đại học có quan hệ yêu đương muộn hơn. Tính trung bình các chàng trai, cô gái trẻ ở nước này quen biết nhau khoảng 10 tháng mới đi đến nấc thang cuối cùng của tình cảm. Mặc dù quan hệ yêu đương của các em được coi là sớm, nhưng không có tình trạng quan hệ bừa bãi. Hầu hết các đôi lứa quan hệ với nhau trên cơ sở tình yêu, hiểu biết nhau và có trách nhiệm đối với nhau. Trong quan hệ tình dục 70% nam nữ thanh niên ở Hà Lan biết sử dụng các biện pháp tránh thai. Số các em gái từ 16 đến 20 có thai ngoài ý muốn chỉ chiếm có 0,9%.
T. Dung-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995.

Điều kỳ lạ bạn chưa biết

Bạn có biết khứu giác của mình có thể phân biệt được bao nhiêu thứ mùi không? Chắc bạn không ngờ: các nhà khoa học cho biết: hơn 1 vạn loại mùi khác nhau. Con người sở dĩ ngửi được cái mù là dựa vào quá trình hít thở. Các mùi xung quanh ta đi vào cơ thể qua mũi cùng không khí rồi đi lên não. Mỗi ngày chúng ta trung bình hít thở 23.040 lần, mỗi lần kéo dài 5 giây, trong đó hít vào 2 giây và thở ra là 3 giây. Trong cả đời một người chỉ có hai lần hít và thở tách rời nhau, đó là hơi thở hắt ra trước khi từ biệt cõi đời và động tác hít vào khi chào đời. Người ta không thể kháng cự được mùi vị xung quanh bởi vì không thể khống chế được khứu giác như các khí quá khác: không muốn nhìn thì có thể nhắm mắt, không muốn nghe thì bịt tai, song không hít thở thì sẽ chết. Khứu giác đem lại cho con người ý nghĩa khôn cùng bởi nó có một sức mạnh thần bí. Các nhà khoa học đã chứng minh mùi vị có thể kích thích trí nhớ. Ví dụ, với những loại mùi khác nhau bạn có thể liên tưởng đến một người thân, một miền đất, một dòng sông, thậm chí một giai đoạn trong cuộc đời mình. Đã có một nhà khoa học công bố công trình nghiên cứu về mối quan hệ giữa khứu giác và trí nhớ, trong đó nêu rõ: Khi các học sinh học bài nếu cho ngửi mùi thơm thích hợp thì trí nhớ được tăng lên rất nhiều. Khứu giác cũng ảnh hưởng đến sinh lý. Ví dụ, mùi hoa và các vật chất có chứa mùi hoa có thể khiến người ta cảm thấy mình trẻ trung hơn, có sức sống hơn và ở mức độ nào đó giúp tăng cường khả năng tình dục. Ở đây xin kể lại một câu chuyện về Napoleon Bonaparte. Mỗi lần xuất quân đi chinh chiến hay đi công tác các ông ta đều dặn vợ máy ngày trước khi ông về đừng tắm. Nguyên do là ông rất thích mùi hương tự nhiên của cơ thể vợ, chính mùi hương đó đã khiến ông ta mê mẩn, yêu say đắm nàng. Các nhà nghiên cứu cũng chỉ ra rằng các cặp yêu nhau sở dĩ thích hôn nhau là vì trong quá trình đó có thể ngửi được mùi vị độc đáo của người mình yêu. Mùi vị đó đã giúp họ hưng phấn, say đắm. Ở một số nước Tây Phi và Ấn Độ hôn và mùi đồng nghĩa với nhau. Do khứu giác của mỗi người đem lại cảm giác khác nhau cho họ.
L.H -Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Bệnh ung thư vú

Những năm gần đây trên thế giới, phái yếu nghe nói đến ung thư vú là mặt biến sắc liền, bởi vì tựa hồ số người mắc chứng bệnh này ngày càng nhiều. Dĩ nhiên số bệnh án gia tăng cũng phần nào do trình độ khoa học ngày càng phát triển tỷ lệ chẩn đoán đúng hiện rất cao. Song về mặt lâm sàng, ung thư vú có những đặc trưng rất là kỳ quá, ví dụ như tỉ lệ trái tuyết lê bên trái bị ung thư cao hơn nhiều so với trái bên phải. Vì vậy có người liền dự đoán, điều này có liên quan đến đời sống tình dục, vì giới mày râu khi vuốt ve thường dùng ta phải và trái tuyết lên bên trái thường được săn sóc nhiều hơn. Tuy nhiên, lại có một số người phản bác, cho rằng đó là do phụ nữ vận động cánh tay trái ít, cơ ngực phía đó ít hoạt động nên dễ bị ung thư cao hơn. Có điều dự bị ở bên phải hay bên trái thì khối u cũng thường xuyên xuất hiện ở phía trên, phần bên ngoài, vì nơi này có nhiều tổ chức tuyến sữa. Ung thư vú không phải ra ở độ tuổi chưa dậy thì mà tuyệt đại đa số ở những người đã trưởng thành về mặt sinh lý. Vì vậy giới y học tin rằng ung thư vú có liên quan đến việc tiết hoóc môn giới tính, người có quá nhiều hoóc môn nữ thì khả năng bị ung thư vú con hơn. Các con số thống kê trước đây cho thấy tỷ lệ bị ung thư vú ở phụ nữ u Mỹ, cao hơn nhiều ở phụ nữ Á Đông, từ đó có sự suy đoán là ung thư vú có liên quan đến chủng tộc. Song ngày nay phụ nữ ở các nước châu Á phát triển tỷ lệ bị chứng bệnh này cũng dần dần theo kịp phụ nữ âu mỹ. Ở các nước này cuộc sống đã tây hóa vì vậy người ta tin rằng lối sống và tập quán ăn uống kiểu phương Tây cũng làm gia tăng tỷ lệ phụ nữ bị ung thư vú. Người phương Tây khi nghiên cứu căn bệnh này thường lấy phụ nữ Châu u, châu Mỹ làm đối tượng, còn đối với phụ nữ châu Á có lẽ sử dụng tư liệu của người Nhật Bản là tốt hơn. Kết quả nghiên cứu của người Nhật Bản cho thấy trong số phụ nữ bị ung thư vú ở Tokyo, 7 loại dưới đây chiếm tỷ lệ cao nhất. Người độc thân, đã lấy chồng nhưng không sinh con, số lần thụ thai ít, tuổi khá là cao mới kết hôn, khá nhiều tuổi mới sinh lần đầu, được giáo dục nhiều, ăn nhiều thịt.
L.H-số 4 – 1995.Trí Thức Trẻ